سفره عقد

سفره عقد

اجزاي سفره عقد به گواهي تاريخ يكي از رسوم و گزينش هاي پيشينيانمان بوده که بي حكمت و بي دليل نبوده است . در واقع گستردن بساط عقد پيش روی عروس و داماد نوعي كارت تبريك گويا با آرزوي سعادت براي زوج جوان بود . با اين هدف وبه اين مضمون هر تركيب و ماده اي كه در اين سفره به كار مي رفت ، معنايي ويژه و زيبا در خود داشت .

قرآن کریم و جانماز (نشانه عقیده و ایمان) :
نشانه ی مورد تایید قرار داشتن وصلت از سوی خداوند و طلب یمن و برکات الهی است. قرآن ، جلو آینه و بالای جانماز قرار می گیرد و روی آن مهر و تسبیح زیبایی قرار می دهند تا گواهی بر پای بندی زوج نسبت به اصول دین اسلام باشد و تبرک آن شامل حال عروس و داماد شود. جانماز یا از جنس ترمه با آستر ساتن خوش رنگی (مانند زرشکی و غیره) می باشد یا آن را مخصوص عروس از مخمل سفید می دوزند و رویش را با نخ براق نقره ای سوزن دوزی می کنند. مهر این جا نماز به شکل قلب یا گل یا اشکال زیبا واستثنایی دیگر انتخاب می شود.
آینه و شمعدان (نشانه روشنی زندگانی) :
در صدر سفره عقد و رو به عروس و داماد قرار می گیرد تا با نگریستن در آن دلهایشان نسبت به هم مانند آینه صاف و زلال باشد و سعادتمند شوند. شمعدان ها در دو سوی آینه جای دارند و شمع های فروزان درون آنها هنگام جاری شدن صیغه عقد ، ‌نشانه آرزوی روشنایی و گرمی در پیوند عروس و داماد است. جنس شمعدان با قاب آینه یکی و معمولا نقره ، برنز یا بلورین می باشد.
خوراکیهای سفره عقد:. نان را به نشانه ي بركت خداوند و پنير را با نيت وسعت روزي و سپيد بختي بر سر سفره عقد مي نشانند . سبزي عقد، سبزي خوردن است كه از تره ريحان شاهي نعناع تربچه پيازچه تشكيل مي شود.
خونچه نان و اسپند:به معنی سفره کوچک است و به طبق های چوبی گفته می شود که وسایل عقد در آن قرار می دهند
بادام را به امید اینکه خدا به عروس وداماد یک دختر چشم بادامی بدهد بر سر سفره میگذاشتند وگردو را به نیت پسر دار شدن آنها (گردو بازی یک بازی پسرانه بوده ) فندق سفره عقد هم در واقع فقط یک عدد است که آن را سوراخ میکردند واز جیوه پر میکردند به این باور که دل داماد مثل جیوه برای عروس خواهد لرزید. این فندق همراه عروس بوده نه روی سفره گاهی این فندق را با طلا یا نقره قاب میگرفتند تا عروس بتواند آنرا به گردن بیاویزد
از دير باز تا كنون تخم مرغ نماد تولد وتداوم نسل است از اين رو پيداست كه نهادن آن بر سفره ي عقد به نيت ادامه نسل زن و مرد و باروري ازدواج آن دو مي باشد.
نبات نماد آروزي شيريني پيوند عروس داماد است كه معمولا آن را از نبات اعلاي زعفراني تدارك مي بينند.نقل به نشانه ي شيرين كامي و سكه براي افزايش روزي عروس و داماد سر سفره ي عقد گذاشته مي شود .
سائیدن يك جفت كله قند هم شكل و هم اندازه روي پارچه اي بر سر عروس و داماد به نيت فروباريدن شادي و شييرني بر سر آنها طي زندگي مشترك صورت مي گيرد.
معمولا بعد از خواندن خطبه عقد با تخم مرغ های داخل سفره واین خاکه قند خاگینه ای پخته میشده که عروس داماد آن را میخوردند.
نهادن ميوه هاي رنگين بر سر سفره عقد به منزله برخورداري عروس و داماد از مواهب رنگارنگ الهي ونعمت هاي طبيعي زندگي است.
نقل و سکه:نقل به نشانه شیرین کامی و سکه برای افزایش روزی عروس و داماد
انواع سفره عقد
برای هر سبکی، ظروف خاصی متناسب با سبک سفره استفاده می‌شود که خود آن وسایل نیز باید با هم، هم‌خوانی داشته باشد. علاوه بر آن، معمولاً برای هر سبکی، رنگ یا رنگ‌هایی مناسب‌تر خواهد بود و همچنین طرز چیدمان سفره عقد نیز برای بهتر دیده شدن آن سبک، اهمیت ویژه‌ای دارد، البته این یک قاعده نیست، ولی رعایت کردن این اصول، باعث ایجاد هماهنگی بیشتر و زیبایی دوچندان سفره عقد شما می‌شود.
بهتر است هنگام انتخاب نوع سفره عقد به فضا، طراحی و مساحت مکانی که قرار است مراسم عقد در آنجا انجام شود، توجه کرد. معمول سفره‌های عقد به سه دسته سنتی، کلاسیک و مدرن تقسیم می‌شود.
سفره عقد سنتی
برای چیدمان این نوع سفره، بهتر است از ظروف سنتی استفاده کرد؛ ظروفی که یا خود قدیمی بوده یا ظروف جدیدی است که جنس و نمای آن‌ها، ذهنیت بیننده را به گذشته و سنت‌های پیشین سوق می‏دهد. استفاده از ترمه، حنا، گندم، برنج و ظروف نقره، مسی یا سفالی و... اجتناب‌ناپذیر است.
در چیدمان این سبک، از اختلاف سطح زیاد استفاده نمی‌شود و معمولاً به شکل هم سطح یا با اختلاف سطوح کمتر چیده می‌شود.
استفاده از ترمه یا پارچه‌های سوزن‌دوزی و... نقش مهمی دارد و گاهی برای سفره زیر وسایل، به شکل یک دست از این‌گونه پارچه‌ها استفاده می‌شود. حتی می‌توان به جای پارچه زیر وسایل، از مقدار زیادی گندم یا برنج استفاده کرد و آن‌ها را به شکل یک دست روی زمین به شکل دلخواه پخش کرد و وسایل را روی آن چید که البته کار پرزحمتی است.
برای چیدمان سفره عقد سنتی، بهتر است از ظروف سنتی استفاده کرد؛ ظروفی که یا خود قدیمی بوده یا ظروف جدیدی است که جنس و نمای آن‌ها، ذهنیت بیننده را به گذشته و سنت‌های پیشین سوق می‏دهد.
رنگ‌هایی که در سفره‌های سنتی بیشتر به چشم می‌خورد، رنگ آبی فیروزه‌ای، قرمز، کرم و قهوه‌ای است که بنا به سلیقه خود، می‌توانید از این رنگ‌ها با طیف‌های تند یا ملایم‌تر استفاده کنید.
گل‌آرایی و استفاده از گل طبیعی، سفره شما را زیباتر می‌کند، ولی در این سبک، نیاز به استفاده زیاد از گل نخواهید داشت، چرا که در این سبک، بنا بر بیشتر دیده شدن اجزا و وسایل سفره عقد است که البته رنگ و نوع گل‌ها نیز باید با سفره شما هماهنگی و سنخیت داشته باشد. استفاده از دیوان حافظ در داخل سفره سنتی نیز مناسب است.
سفره عقد کلاسیک
برای تهیه این سبک سفره عقد، دست شما بیشتر باز است، چرا که خیلی نیاز ندارید خود را مقید به اصول خاصی کنید. می‌توانید از انواع ظروف کریستال سفید یا رنگی، نقره، رزین یا مجسمه‌های برنز یا ظروف آنتیک و... استفاده کنید.
می‌توان از شش ظرف یک شکل برای اجزای اصلی سفره استفاده کرد و بقیه ظروف را هماهنگ با آن شش ظرف تهیه کرد و از طرفی نیز می‌توان این کار را انجام نداد و از ظروف مختلف استفاده کرد، ولی باید هماهنگی لازم بین وسایل و ظروف وجود داشته باشد، مثلاً می‌توان ظروف کریستال را با نقره با هم در یک سفره به کار برد، ولی معمولاً ظروف نقره با ظروف چوبی یا سفالی هماهنگی ندارد.
سفره‌ عقد
برای چیدن این سبک سفره می‌توانید از رنگ‌های دلخواه استفاده کنید، فقط کافی است رنگ‌های استفاده شده با هم هماهنگ باشد. معمولاً برای این سبک سفره، از اختلاف سطح بیشتری استفاده می‌شود.
می‌توانید چیدمان سفره یا اختلاف سطح را بنا به میل خود به شکل متقارن یا نامتقارن انجام دهید. از پارچه‌های سرمه‌دوزی رنگی، یا حریر و ساتن‌های گوناگون نیز می‌توان در این سبک استفاده کرد.
گل‌آرایی و استفاده از گل طبیعی نقش مهمی در زیبایی کار شما دارد، حتی اگر بودجه شما برای تهیه سفره عقد اندک است، سعی کنید گل‌آرایی را از سفره حذف نکنید، بلکه از وسایلی با قیمت‌های مناسب‌تر بهره بگیرید، یا از گل‌هایی با قیمت‌های مناسب‌تر استفاده کنید.
استفاده از شمع با طرح‌های گوناگون و همچنین میوه‌آرایی در این سبک بسیار متداول است.
سفره عقد مدرن
این روزها بیشتر عروس و دامادها، سبک چیدمان سفره‌های عقد مدرن را می‌پسندند. در سبک مدرن، پایه کار با آب و آینه است و از ظروف مشخصی استفاده نمی‌شود، بلکه طراحی اصلی برای چیدن اجزای سفره، بر اساس شمع و گل است.
در نگاه اول و کلی به سفره، آنچه بیشتر از هر چیز به چشم می‌آید گل، شمع و آینه است و اجزای سفره در حاشیه قرار می‌گیرد. معمولاً کف سفره را از آینه به شکل یکدست یا قطعات آینه با فاصله از همدیگر می‌پوشانند. اگر در نظر دارید هزینه کمتری متقبل شوید، می‌توانید به جای آینه از حریر یا ساتن و تور سفید استفاده کنید.
تقریباً همیشه آینه در بالای سفره روبه‌روی عروس و داماد قرار می‌گیرد و شمعدان‌ها را در اطراف آیینه قرار می‌دهند، به شکلی که عروس و داماد بتوانند همدیگر را در آینه ببینند، قرآن را هم معمولاً در جلوی آینه قرار می‌دهند.
در این سبک سفره، معمولاً از یک یا دو رنگ اصلی استفاده می‌شود که سفید و سبز است و گاهی یک رنگ دیگر نیز برای کسانی که می‌خواهند کمی آب و رنگ به سفره بدهند، به آن اضافه می‌شود. در این سبک سفره، اساس بر سادگی است و هرچه ساده‌تر چیده شود، رویایی‌تر و ماندگارتر خواهد بود.
معمولاً برای چیدمان، از اختلاف سطح یا استفاده نمی‌شود یا خیلی کم خواهد بود. معمولاً ظروف به‌کاررفته کریستال‌های سفید و سیلور است. می‌توان در ظروف کریستالی آب ریخت و داخل آن میوه‌هایی مانند سیب سبز یا قرمز یا انار انداخت یا روی آب شمع قرار داد یا از گل یا گلبرگ استفاده کرد.
چیدمان کلی سفره‌های عقد
تقریباً همیشه آینه در بالای سفره روبه‌روی عروس و داماد قرار می‌گیرد و شمعدان‌ها را در اطراف آیینه قرار می‌دهند، به شکلی که عروس و داماد بتوانند همدیگر را در آینه ببینند. قرآن را معمولاً در جلوی آینه قرار می‌دهند، ولی امروزه به دلیل آن که سفره‌ها کمی بزرگ‌تر چیده می‌شود، بهتر است قرآن را در راستای آینه در نزدیک عروس و داماد قرار داد تا دسترسی به آن، هنگام قرائت صیغه عقد راحت‌تر باشد. می‌توانید از رحل نیز برای قرار دادن قرآن استفاده کنید. سجاده را نیز در همین راستا می‌توان قرار داد.
سفره‌ عقد
اگر سفره انتخابی شما سنتی است، بهتر است از نان سنگک به شکل سنتی آن استفاده کنید. در سبک‌های دیگر می‌توانید از انواع نان استفاده کنید، یا با برش‌هایی که به نان‌هایی مانند سنگک، تافتون یا لواش می‌زنید، آن‌ها را به شکل گل رز دربیاورید و بگذارید به همان شکل، نان‌ها خشک شود.
قبل از خشک شدن نان‌ها می‌توانید به عنوان ساقه گل در قسمت انتهایی نان‌ها سیم ضخیمی فرو برده و بچسبانید تا بعد بتوانید به راحتی از گل‌ها استفاده کنید یا می‌توانید نان‌ها را به شکل برگ ببرید و با کنار هم قرار دادن آن‌ها، گل‌های چهار یا پنج‏ پر بسازید.
گل‌ها را می‌توانید در اندازه های‌مختلف با برگ‌های اطراف آن تهیه کنید و برای زیبایی بیشتر، در لبه گلبرگ‌ها از قیطون یا اکلیل یا نوار مروارید استفاده کنید. نان‌هایی که برای شکل دادن از آن‌ها استفاده می‌کنید بهتر است نرم و کمی خمیر باشد در غیر این صورت هنگام حالت دادن خرد خواهد شد. از خوشه‌های گندم در لابه‌لای نان‌ها برای تزئین آن استفاده کنید.
برای تزئین اسپند می‌توانید آن را در کف سینی یا ظرف تخت و مناسب دیگری ریخته و با کمک شابلون، طرح‌های گوناگونی به آن بدهید. اگر ابتدا طرح خود را روی مقوایی نازک به اندازه کف ظرف خود پیاده کنید، به راحتی می‌توانید روی طرح را چسب بزنید و در هر قسمت اسپند را با رنگ دلخواه خود بچسبانید یا می‌توانید از اسفنج، گلوله‌های کوچکی درست کنید و آن‌ها را به چسب چوب آغشته و در اسپند بغلتانید تا به شکل توپ‌های کوچک اسپندی دربیاید.
سیم کوتاهی را به چسب آغشته و در گلوله فرو ببرید و بگذارید خشک شود سپس گلوله‌ها را با تاباندن سیم‌ها به یکدیگر به شکل خوشه‌های انگور دربیاورید. این خوشه‌ها را در ظرف‌های گوناگونی می‌توانید تزئین کنید. همچنین می‌توانید از مقوا، گلبرگ‌هایی ببرید و روی آن‌ها را اسپند بچسبانید و بعد گلبرگ‌ها را کنار هم قرار داده و به شکل گل‌های چندپر دربیاورید.
کنار گلبرگ‌ها را قیطون یا مروارید یا... بچسبانید. اگر این کارها برایتان مشکل است، می‌توانید از چند ظرف کوچک یک‌شکل، مانند ظرف‌های کوچک آجیل‌خوری استفاده کنید و در هرکدام، یک رنگ اسپند بریزید و آن‌ها را در کنار هم بچینید. حتی می‌توانید در داخل منقل‌های کوچک هم دانه‌های اسپند را بریزید و کنار منقل را با گل یا همان خوشه‌های اسپندی تزئین کنید.
هزينه سفره عقد
طراحی سفره عقد یک کار کاملا هنری است و برای آن نمیتوان قیمت مشخصی تعیین کرد ضمن اینکه با توجه به ظروف به کار رفته و استفاده از وسایل تزئینی خاص قیمت آن متغییر خواهد بود، مثلا سفره عقدی که روی آینه چیده میشود هزینه بیشتری به نسبت سفره عقد پارچهای خواهد داشت. امروزه ابتکارهای عجیب و غریب دیگری هم وجود دارد، مثلا سفره عقد را روی آب استخر یا در زیر آب میچینند که این نوع سفره عقدها هزینه بالایی داشته و بیشتر جنبه فانتزی دارند.هزینه سفره عقد از300 هزار تومان شروع میشود و تا 5-6 میلیون هم میتوان سفره عقد سفارش داد. قطعا هر چه سفره سادهتر باشد و وسایل جانبی کمتری در آن به کار برود هزینه کمتری خواهد داشت. با این حال همیشه به خاطر داشته باشید که مهمترین نکته زیبا بودن سفره است و پرداخت هزینه بسیار بالا نمیتواند تضمینی برای زیبایی آن باشد.